Czy doświadczony jubiler rozpozna syntetyczny szafir bez mikroskopu?

Wycena kamieni szlachetnych to rygorystyczny proces, w którym nie ma miejsca na domysły. Wielokrotnie w naszej pracowni gościmy klientów, którzy przynoszą do zbadania pierścionek z szafirem, odziedziczony po bliskich lub kupiony w antykwariacie. Przekonanie, że sam wiek biżuterii gwarantuje naturalność osadzonego w niej minerału, to jeden z najczęstszych i najbardziej kosztownych mitów w branży jubilerskiej.

Fakty historyczne bywają zaskakujące – produkcja szafirów syntetycznych na skalę przemysłową (metodą Verneuila, znaną też jako fuzja płomieniowa) rozpoczęła się już na początku XX wieku. Tworzone w ten sposób kamienie charakteryzują się dokładnie takim samym składem chemicznym i twardością jak ich naturalne, kopalne odpowiedniki. Posiadają tę samą budowę krystaliczną, gęstość oraz identyczny współczynnik załamania światła.

Dlatego wizualnie, oceniając minerał tylko z zewnątrz, syntetyk jest praktycznie nie do odróżnienia od drogocennego oryginału. Gdzie zatem leży prawda? Rozstrzygającym dowodem jest zawsze wnętrze.

Naturalny korund formuje się głęboko w skorupie ziemskiej pod ogromnym ciśnieniem, a proces ten trwa tysiące lat. Pozostawia on unikalne odciski w postaci wrostków. Doświadczeni gemmolodzy poszukują pod mikroskopem tak zwanego jedwabiu – układających się pod kątem 60 stopni igieł rutylu.

Ponadto naturalny minerał nierzadko wykazuje charakterystyczne, proste strefy barwne oraz inne drobne inkluzje wielofazowe. Z kolei kamienie wyhodowane w laboratorium powstają w sposób błyskawiczny. W starych syntetykach często obserwujemy mikroskopijne, sferyczne pęcherzyki gazu, które zostały uwięzione w strukturze podczas szybkiego stygnięcia topionego tlenku glinu.

W świetle bocznym widoczne są również zakrzywione linie wzrostu (strie), przypominające słoje drzewa, będące efektem kroplowego nakładania warstw materiału. Bez ostrego światła punktowego i mikroskopu stereoskopowego, żadna z tych cech nie zostanie zauważona. Warto tu jasno rozdzielić dwa pojęcia: szafir syntetyczny to pełnoprawny, prawdziwy korund.

Zupełnie czymś innym są tanie imitacje, na przykład odpowiednio barwione szkło, które mają jedynie przypominać minerał barwą. Odróżnienie szkła to dla rzeczoznawcy kwestia chwili – szkło jest izotropowe i znacznie bardziej miękkie. Jednak odróżnienie szafiru laboratoryjnego od wykopanego z ziemi to wyższa szkoła analityki.

Dla świadomych konsumentów płynie z tego jeden wniosek: bezpieczeństwo transakcji buduje się wyłącznie na przejrzystości marki oraz rzetelnej certyfikacji. Gdy decydują się Państwo na komplet biżuterii z szafirem w autorskim salonie Biżuteria Pola, otrzymują Państwo pełną specyfikację badawczą wyrobu. Używamy grubowarstwowo rodowanego srebra próby 925, które stanowi idealną, odporną na upływ czasu oprawę dla arystokratycznego błękitu kamieni naturalnych.

Dobrze wyselekcjonowana srebrna biżuteria ze zbadanym, prawdziwym minerałem to nie tylko piękno oprawione w szlachetny kruszec, ale przede wszystkim spokój ducha i udokumentowana wartość.